fa مقایسه اثربخشی آموزش تاب‌آوری و درمان مبتنی بر شفقت بر بار مراقبتی و شفقت به خود در مراقبان اصلی بیماران مبتلا به دمانس آلزایمر روانشناسی شناختی psychology of human behavior كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:10%"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">مراقبت از بیماران مبتلا به دمانس آلزایمر به‌دلیل ماهیت پیش‌رونده و تخریب‌گر این بیماری، فشار روانی و جسمی بسیار سنگینی را بر مراقبین اصلی تحمیل می‌کند که می‌تواند منجر به بروز بار مراقبتی شدید و کاهش شفقت به خود شود. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی آموزش تاب‌آوری و درمان مبتنی بر شفقت بر میزان بار مراقبتی و سطح شفقت به خود در مراقبین اصلی بیماران مبتلا به دمانس آلزایمر انجام شد</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt">.</span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه‌های کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی مراقبین اصلی بیماران مبتلا به دمانس آلزایمر در شهر تهران بود که در بازه زمانی تیر تا مرداد سال </span></span><span lang="FA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">1404</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">&nbsp;شرکت کردند. شرکت‌کنندگان به‌صورت هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفی در سه گروه (هر گروه </span></span><span lang="FA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">۱۵</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:"> نفر) جایگزین شدند: گروه اول تحت پروتکل آموزش تاب‌آوری، گروه دوم تحت پروتکل درمان مبتنی بر شفقت و گروه سوم به‌عنوان گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکردند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس بار مراقبتی، مقیاس شفقت به خود و پرسشنامه‌های ویژگی‌های دمانس بود. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و با نرم‌افزار</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt"> SPSS </span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">- 26تحلیل شد</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt">.</span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">نتایج نشان داد که هر دو مداخله (آموزش تاب‌آوری و درمان مبتنی بر شفقت) به‌طور معناداری منجر به کاهش بار مراقبتی و افزایش سطح شفقت به خود در مقایسه با گروه کنترل شده است. با این حال، تحلیل‌های مقایسه‌ای نشان داد که درمان مبتنی بر شفقت</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt"> (CFT) </span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">در مقایسه با آموزش تاب‌آوری، اثرات معنادارتری در افزایش سطح شفقت به خود و کاهش میزان بار مراقبتی داشته و این اثرات در مرحله پیگیری نیز به‌صورت پایدارتری حفظ شده‌اند</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt">.</span><span lang="AR-SA" style="font-size:13.0pt"><span b="" lotus="" style="font-family:">اگرچه هر دو رویکرد آموزشی در بهبود وضعیت روان‌شناختی مراقبین مفید هستند، اما درمان مبتنی بر شفقت به‌دلیل تمرکز مستقیم بر فرآیندهای پذیرش، مهربانی با خود و کاهش خودانتقادی، کارآمدتر عمل می‌کند. پیشنهاد می‌شود در برنامه‌های حمایتی و مداخلات روان‌شناختی برای مراقبین بیماران مبتلا به دمانس، از پروتکل‌های مبتنی بر شفقت جهت پیشگیری از فرسودگی مراقبتی و ارتقای سلامت روان استفاده شود</span></span><span dir="LTR" style="font-size:13.0pt">.</span></span></span></span></span></span></span></span></div> &nbsp; <div style="text-align: justify;">Due to the progressive and destructive nature of Alzheimer&#39;s dementia, caring for affected patients imposes immense psychological and physical strain on primary caregivers, potentially leading to severe caregiver burden and reduced self-compassion. This study aimed to compare the effectiveness of resilience training and compassion-focused therapy on caregiver burden and self-compassion levels among primary caregivers of patients with Alzheimer&#39;s dementia. A quasi-experimental design with pre-test, post-test, and follow-up assessments involving control groups was employed. The statistical population consisted of primary caregivers of Alzheimer&#39;s patients in Tehran who participated during the summer of 2025. Participants were selected via purposive sampling and randomly assigned to three groups (15 individuals per group): the first group underwent a resilience training protocol, the second received compassion-focused therapy, and the third served as a control group receiving no intervention. Research instruments included the Caregiver Burden Scale, the Self-Compassion Scale, and questionnaires regarding dementia characteristics. Data were analyzed using repeated-measures analysis of variance (ANOVA) via SPSS-26 software. The results indicated that both interventions (resilience training and compassion-focused therapy) significantly reduced caregiver burden and increased self-compassion levels compared to the control group. However, comparative analyses revealed that Compassion-Focused Therapy (CFT) had more significant effects than resilience training in increasing self-compassion and reducing caregiver burden, with these effects remaining more stable during the follow-up phase. Although both educational approaches are beneficial for improving the psychological well-being of caregivers, CFT proves more effective due to its direct focus on processes such as acceptance, self-kindness, and the reduction of self-criticism. It is recommended that compassion-based protocols be incorporated into support programs and psychological interventions for caregivers of patients with dementia to prevent caregiver burnout and promote mental health.</div> دمانس آلزایمر, مراقبان اصلی, آموزش تاب‌آوری, درمان مبتنی بر شفقت, بار مراقبتی, شفقت به خود Alzheimer',s dementia, primary caregivers, resilience training, compassion-based therapy, caregiver burden, self-compassion 0 0 http://jcp.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2324-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehrdad Salehi مهرداد صالحی mehrdad.salehi64@yahoo.com 100319475328460010208 100319475328460010208 Yes Hadis Khodashenas حدیث خداشناس 2. Shrkhodashenas71@yahoo.com 100319475328460010209 100319475328460010209 No Mohamadreza Alipour محمد رضا علی پور 3. Mohamadrezaalipour1373@gmail.com 100319475328460010210 100319475328460010210 No Shervin Mohammadi شروین محمدی 4. mshervin23@gmail.com 100319475328460010211 100319475328460010211 No Zeynab Hajavi زینب حاجوی 5. Zeynab.hajavi3023@gmail.com 100319475328460010212 100319475328460010212 No Mahsa Bigdelou مهسا بیگدلو 6. mahsanbigdelou@gmail.com 100319475328460010213 100319475328460010213 No