مقدمه و هدف: با افزایش جمعیت سالمندان و اتخاذ سبک زندگی غیرفعال، شیوع ناتواناییهای جسمانی و بیماریهای مرتبط با آن نیز در حال افزایش است. هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر دستکاری قیود تکلیف بر شاخصهای عملکردی و وضعیت شناختی سالمندان بود.
روش: پژوهش حاضر کاربردی و از نوع نیمه تجربی، طرح تحقیق پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل بود. 30 زن سالمند سالم با میانگین و انحراف استاندارد سنی 86/6±32/57 سال بهصورت تصادفی انتخاب و در دو گروه مداخله و کنترل در این پژوهش جای گرفتند. برای ارزیابی وضعیت شناختی سالمندان از پرسشنامه معاینه مختصر وضعیت شناختی فلوستین و برای آزمون آمادگی عملکردی سالمندان از پرسشنامه اوسنس و همکاران با همکاری موسسه ایفرد استفاده شد. شرکتکنندگان مطالعه حاضر مداخله را به مدت 8 هفته و بهصورت 3 بار در هفته انجام دادند. برای ارزیابی همگنی شیب خط رگرسیون و مقایسه میانگین اطلاعات پیشآزمون و پسآزمون از آزمون آنالیز کوواریانس استفاده شد. تجزیهوتحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS24 انجام شد.
نتایج: نتایج نشان داد اعمال پروتکل تمرینات دستکاری قیود تکلیف منجر به بهبود شاخصهای عملکردی و وضعیت روانی سالمندان در گروه مداخله میشود. بهعلاوه، نتایج نشان داد انعطافپذیری گروه کنترل از مرحلهی پیشآزمون تا پسآزمون کاهش معنیداری داشت (007/0=P). همچنین، نتایج آزمون تحلیل کوواریانس با حذف اثر پیشآزمون نشان داد متغیر ترکیب بدنی از مرحلهی پیشآزمون تا پسآزمون تفاوت معنیداری نداشت (264/0=P).
نتیجهگیری: به نظر میرسد که تمرینات با دستکاری قیود تکلیف بر شاخصهای عملکردی و شناختی سالمندان مؤثر باشد. لذا پیشنهاد میگردد برای بهبود کیفیت زندگی سالمندان تمرینات با دستکاری قیود تکلیف مدنظر قرار گیرد.