fa تولید رامنولیپید با سودوموناس آئروجینوزا در محیط کشت حاوی آب پنیر تیمار شده بیوسورفاکتانت‌ها ترکیب‌های فعال سطحی هستند که سودوموناس‌ها و به‌ویژه سودوموناس آئروژینوزا1 از بهترین میکروارگانیسم‌های تولید کننده آن‌ها، است. هدف در این پژوهش, بررسی تولید را منولیپید بود و در آن از محیط پایه نمک‌های معدنی 3Mبا منبع کربنی آب پنیر (Whey) استفاده شد. این باکتری لاکتوز منفی است و جهت استفاده از آب پنیر به‌عنوان منبع کربن و انرژی، نیاز است که از پروسه هیدرولیز آنزیمی استفاده شود و لذا این تیماربا آنزیم لاکتاز )زمان: 3 ساعت، دما:40 درجه سانتی‌گراد، 5/6 :pH) انجام گرفت. به منظورتولید رامنولیپید شرایط مختلفی از قبیل تعیین محیط کشت واجد آب پنیر مناسب با ترکیبات مختلف، زمان گرم‌خانه‌گذاری (72 ،60 ،48 ،36 ،24 ساعت) و مدت زمان اثر آنزیم (1 تا 8 ساعت) بررسی شد. در این میان بهترین محیط، محیط نمک‌های معدنی 3M به همراه آب پنیرصد درصد هیدرولیز شده با آنزیم (درجه حرارت 30درجه سانتی‌گراد) در 7 pH در دمای C ˚33بود. بیش‌ترین میزان تولید در60 ساعت به دست آمد. در این بررسی‌ها مشخص شد که با توجه به سویهٔ فوق می‌توان از آب پنیر هم علیرغم آن‌که باکتری در شرایط عادی نمی‌تواند از آن به‌عنوان منبع کربن و انرژی استفاده کند ولی با یک تیمار ساده آنزیمی می‌تواند در حد منبعی چون گلوکز و ملاس رامنو لیپید تولید کرد. در بهترین شرایط، میزان تولید رامنولیپید حدود2 گرم (معادل با 732/0گرم قند رامنوز) و توانایی امولسیفکاسیون نفت خام توسط این محصول برابر با 97% به دست آمد. Biosurfactants are surface active agents which are widely used in industries. One of the important varieties of biosurfactants are widely produced by Pseudomonas aeruginosa. In this paper. P. aeruginosa MM1011 was obtained from Persian Type Culture Collection (Biotechnology Department, IROST). The aim of this investigation is to optimize the mineral salts medium with whey to produce rhamnolipid. Since P. aeruginosa is Lac (-), the whey hydrolysed by lactase in order to produc glucose as carbon source. The results assayed by phenol-sulfuric acid method and crude oil emulsification activity. Depicted results showed that the best medium is 3M which contained whey (that hydrolysed by lactase completely at temp.: 40° C ,pH: 6.5, time: 3 hours) . The product obtained at temp.: 33 ° C, pH:7, shaking rate: 200 rpm , nitrogen concentration, 0.36 %, and inoculum size, 2 %. The results of rhamnolipid production by usig whey as a source of carbon and energy is more or less comparable with the results obtained when molasses was used as carbon and energy source. آب پنیر , رامنولیپید , سودوموناس آئروجینوزا , Pseudomonas aeruginosa , Rhamnolipid , Whey , 303 318 http://jsci.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-89&slc_lang=fa&sid=1