fa بررسی اثر برخی مشخصات خاک منطقۀ رویش بر روی محتوای آلکالوئید تام غدد زیرزمینی دو گونۀ ترب‌شیر (غدد زیرزمینی ترب‌شیر و ترب‌شیر صغیر) از چهار منطقۀ مختلف ایران مقاله استخراج شده از پایان نامه Research Paper آلکالوئیدها گروه بزرگی از ترکیبات هستند که فعالیت­های شیمیایی، زیستی و فیزیولوژیکی دارند. ترب‌شیر¹ گیاهی است متعلق به تیرۀ شیرپنجه² که منبعی غنی از آلکالوئید است. در پژوهش حاضر، محتوای آلکالوئید تام غدد زیرزمینی ترب‌شیر³ از مریوان و سنندج و ترب‌شیر صغیر⁴ از سنندج و نقده به‌روش اسپکتروفتومتری، براساس واکنش آلکالوئید با محلول بروموکرزول سبز، بررسی شد. هم‌چنین اثر برخی مشخصات خاک منطقه رویش مانند pH خاک، نیتروژن کل، پتاسیم و نوع بافت خاک، ارتفاع منطقه و نیز محتوای نیترات غدد زیرزمینی، بر روی محتوای آلکالوئید تام سنجیده شد. نتایج حاصل از آنالیز داده­ها نشان داد که تفاوت معنی­داری بین محتوای آلکالوئید تام <em>ترب‌شیر </em>جمعیت مریوان (18/1±12/27 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) و سنندج (77/0±42/17 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) و نیز محتوای آلکالوئید تام<em>ترب‌شیر صغیر </em>جمعیت سنندج (655/0±38/15 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) و نقده (227/0±4/7 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) وجود دارد. هم‌چنین بین گونه­های مناطق مختلف به‌غیر از ترب‌شیرجمعیت سنندج (77/0±42/17 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) و ترب‌شیر صغیرجمعیت سنندج (655/0±38/15 میلی‌گرم بر گرم وزن خشک) تفاوت معنی‌داری مشاهده شد. نتایج نشان داد که محتوای نیترات در گونۀ ترب‌شیر صغیربیش‌تر از میزان آن در ترب‌شیر است. بررسی نمونه­های خاک مناطق نشان داد که بافت خاک در منطقۀ سنندج (ترب‌شیر صغیر) شنی- لومی و در سایر مناطق لومی- رسی بود. خاک همه مناطق از نظر pH، قلیایی ضعیف تشخیص داده شد. نتایج حاصل از بررسی اثر مشخصات خاک منطقۀ رویش بر روی محتوای آلکالوئید تام نشان داد که برخی عوامل بر روی محتوای آلکالوئید تام در جنس ترب‌شیر تأثیر می‌گذارند. به این صورت که، با افزایش مقدار نیتروژن کل، پتاسیم خاک و محتوای نیترات گیاه، مقدار آلکالوئید تام کاهش می­یابد. در حالی­که تأثیر اسیدیته، بافت خاک و ارتفاع منطقه بر محتوای آلکالوئید تام در سطح احتمال 5 درصد معنی­دار نبود. Alkaloids are a large group of molecules with biological, physiological and chemical activities. Plants of the genus (Podophyllaceae) are the known sources of alkaloids. In the present study the amount of total alkaloids of tubers of from two different regions of Iran, Marivan - Sanandaj and of from Sanandaj -Naghadeh was determined by spectrophotometry, on the reaction of alkaloid with bromocresol green (BCG). Moreover, the effect of some characteristicts of the soil habitat such as, soil pH, total nitrogen, potassium, altitude, texture soil, and nitrate content of tubers on the amount from total alkaloids was measured. The results of data analysis showed the significant differences between total alkaloid content of Marivan (27.12 ±1.18 mg/g D.W) with Sanandaj  (17.42 ±0.77 mg/g D.W) and of Sanandaj (15.38 ±0.65 mg/g D.W) with Naghadeh (7.4 ±0.32 mg/g D.W). Also there was a significant difference between the species in different regions other than of Sanandaj (17.42 ±0.77 mg/g D.W) with of Sanandaj (15.38 ±0.65 mg/g D.W). Furthermore, the results show that nitrate content of was higher than that of. The soil texture of Sanandaj (<em>L</em>. <em>armeniaca</em>) was loam sand and soil of the rest regions was clay loam. All of soils were mildly alkaline. Results from the effect of environmental factors on the total alkaloid content showed that with increasing amount of total nitrogen and potassium of soil and nitrate content, total alkaloids will be reduced, whereas pH, texture soil and altitude had not significant influence on total alkaloid contents ترب‌شیر , نیتروژن , پتاسیم , بافت خاک , آلکالوئید تام , leontice , nitrogen , potassium , texture soil , total alkaloid , 737 748 http://jsci.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-828-1&slc_lang=fa&sid=1 S. Shokatyari سمیرا شوکت یاری 1003194753284600324 1003194753284600324 No سایر R. Heidari رضا حیدری r.heidari@mail.urmia.ac.ir 1003194753284600325 1003194753284600325 No هیأت علمی دنشگاه ارومیه rashid jamei رشید جامعی r.jamei@urmia.ac.ir 1003194753284600326 1003194753284600326 Yes هیات علمی-مدیرگروه زیست شناسی S. Hosseini Sarghein سیاوش حسینی سرقین 1003194753284600327 1003194753284600327 No هیأت علمی