fa بررسی اثربخشی مداخله ذهن‌آگاهی رابطه‌محور بر استرس ادراک‌شده و کیفیت تعاملات زوجی در زوج‌های دارای مشکلات ارتباطی عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی مداخله ذهن‌آگاهی رابطه‌محور بر استرس ادراک‌شده و کیفیت تعاملات زوجی در زوج‌های دارای مشکلات ارتباطی انجام شد. پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون</span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">&ndash;</span></span></span><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">پس‌آزمون، گروه کنترل و مرحله پیگیری کوتاه‌مدت بود. جامعه آماری شامل زوج‌های مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره خانواده در شهر تهران در سال </span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">۱۴۰۴</span></span></span> <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بود که </span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">۳۰</span></span></span> <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">زوج به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل تخصیص یافتند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس استرس ادراک‌شده کوهن، پرسشنامه کیفیت تعاملات زوجی و فرم اطلاعات جمعیت‌شناختی بود. مداخله شامل برنامه هشت جلسه‌ای ذهن‌آگاهی رابطه‌محور با تمرکز بر آگاهی لحظه‌ای، گوش دادن آگاهانه، مدیریت تعارض و پرورش همدلی بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون‌های تعقیبی بررسی شدند. یافته‌ها نشان داد که مداخله به طور معناداری استرس ادراک‌شده را کاهش و کیفیت تعاملات زوجی را افزایش داد و اثرات آن در پیگیری کوتاه‌مدت نیز پایدار بود. این نتایج با پژوهش‌های پیشین همسو بوده و نشان‌دهنده توانایی ذهن‌آگاهی رابطه‌محور در مدیریت تعارض‌ها، تقویت همدلی و ارتقای مهارت‌های ارتباطی زوجین است. یافته‌ها تأکید می‌کنند که این مداخله می‌تواند رویکردی علمی و کاربردی برای مشاوران خانواده و برنامه‌های پیشگیری از مشکلات ارتباطی زوجین باشد. محدودیت‌های پژوهش شامل نمونه محدود، پیگیری کوتاه‌مدت و استفاده از ابزارهای خودگزارشی است و مطالعات آینده می‌توانند با نمونه‌های بزرگ‌تر و پیگیری بلندمدت اثرات مداخله را بررسی کنند.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The present study aimed to examine the effectiveness of a relationship-based mindfulness intervention on perceived stress and the quality of marital interactions among couples experiencing communication problems. This research employed a quasi-experimental design with pretest&ndash;posttest, control group, and short-term follow-up. The study population consisted of couples seeking family counseling services in Tehran in 2025, with 30 couples selected through convenience sampling and randomly assigned to experimental and control groups. Instruments included the Cohen Perceived Stress Scale, the Marital Interaction Quality Questionnaire, and a demographic information form. The intervention consisted of eight sessions focused on mindfulness skills applied in relational contexts, including present-moment awareness, mindful listening, conflict management, and empathy cultivation. Data were analyzed using repeated measures ANOVA and post-hoc tests. Results indicated that the intervention significantly reduced perceived stress and enhanced the quality of marital interactions, with effects maintained at short-term follow-up. These findings align with previous studies and highlight the capacity of relationship-based mindfulness to manage conflicts, foster empathy, and improve couples&rsquo; relational skills. The study underscores the potential of this intervention as an evidence-based approach for family counselors and preventive programs targeting marital communication issues. Limitations include a small sample size, short-term follow-up, and self-report measures; future studies are recommended to utilize larger samples and longer follow-up periods to examine the durability of intervention effects.</span></span></span></div> ذهن‌آگاهی رابطه‌محور, استرس ادراک‌شده, کیفیت تعاملات زوجی, زوج‌های دارای مشکلات ارتباطی relationship-based mindfulness, perceived stress, marital interaction quality, couples with communication problems 0 0 http://rph.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5727-1&slc_lang=fa&sid=1 Pooneh Nezakat پونه نزاکت Nezakat@gmail.com 100319475328460015159 100319475328460015159 No Negin Ghadami نگین قدمی Ghadami@gmail.com 100319475328460015160 100319475328460015160 No Fatemeh Houshmand فاطمه هوشمند Houshmand@gmail.com 100319475328460015161 100319475328460015161 No Armaghan Atshani Kouchesfahani ارمغان عطشانی کوچصفهانی AtshaniKochsafhani@gmail.com 100319475328460015162 100319475328460015162 No Samaneh Kheradiyar سمانه خردیار kh1985samaneh@gmail.com 100319475328460015163 100319475328460015163 Yes