http://serd.khu.ac.ir فصلنامه اقتصاد فضا و توسعه روستایی - مقالات نشریه - سال 1396 جلد6 شماره0 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1396/12/10 http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2973&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تنوع بخشی به اقتصاد روستایی از اولویت های برنامه ریزی های جدید توسعه روستایی در ایران است؛ بنا به اهمیت آن، تلاشهایی برای توسعه گردشگری و کسب و کارهای مرتبط به آن در مناطق روستایی کشور در حال انجام است. مهم ترین نکته در کسب وکارهای نوظهور، تداوم فعالیت مناسب و ماندگار آن است. این مقاله به بررسی میزان تاب آوری کسب وکارهای گردشگری روستایی در سه بعد اقتصادی، اجتماعی و محیطی- کالبدی پرداخته &nbsp;است. تحقیق با روش توصیفی </span></span></strong><strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">&ndash;</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تحلیلی و بر اساس اطلاعات 150 نفر نمونه در 10 روستای حوزه نفوذ گردشگاهی شهر مشهد انجام است. نتایج نشان داد که در روستاهای مورد مطالعه، شاخص</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های تاب</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آوری کسب وکارهای گردشگری در سطح مناسبی قرار ندارد. همچنین، میان ویژگی های فردی افراد فعال در زمینه ی کسب و کارهای گردشگری </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تاب</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آوری این فعالیت ها </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">رابطه ی معنا داری وجود دارد و بین چهار گروه رفاهی، خدماتی، غذایی و حمل و نقل، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">متوسط تاب</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آوری دارای تفاوت معناداری بوده است. در نهایت اینکه روستاهای حصار و میامی در رتبه های اول و دوم و روستاهای زشک و تبادکان در رتبه های نهم و دهم بوده و به این معنا که کسب و کارهای موجود در دو روستای اول از تاب</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آوری بیشتری برخوردار است. </span></span></strong></div> طاهره صادقلو http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2974&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">پیامد توجه گسترده به گردشگری روستایی در دهه های اخیر، برنامه ریزی برای جلوگیری از توسعه ی ناموزون مقاصد گردشگری ضروری است. این پژوهش کاربردی است و با استفاده از روش پژوهش توصیفی- تحلیلی به سطح بندی سه روستای هدف گردشگری بخش مرکزی شهرستان فیروزآباد(شامل روستاهای روزبدان، آتشکده و موشکان) پرداخته است. مبنای این پژوهش، بهره گیری از 52 پارامتر در قالب 10 شاخص اقتصادی، جمعیتی، سیاسی- اداری، آموزشی، بازرگانی و خدمات، ارتباط و حمل و نقل، بهداشتی- درمانی، خدمات زیربنایی، زیرساخت گردشگری و فرهنگی- گردشگری بوده است. تحلیل داده ها با بهره گیری از مدل تلفیقی موریس و تکنیک تحلیل سلسله مراتبی انجام شده است. نتایج تحقیق نشان می دهد، روستای موشکان و روستای روزبدان به ترتیب حائز بیشترین و کمترین میزان برخورداری از شاخص های توسعه گردیده است. همچنین، بیشترین نابرابری مربوط به شاخص سیاسی- اداری و کمترین نابرابری مربوط به شاخص خدمات زیربنایی بوده است. این نتایج بیانگر وجود نابرابری در توزیع امکانات و خدمات بین روستاهای هدف گردشگری این بخش و نشان دهنده ی لزوم توجه به این روستاها است. </span></span></strong></div> مریم شریف زاده http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2975&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">پژوهش حاضر با هدف شناسایی فرصت های کارآفرینی در حوزه گردشگری روستایی، به شناخت امکان راه اندازی کسب و کارهای مرتبط با این حوزه پرداخته است. از نظر هدف کاربردی و از نظر روش آمیخته است. جامعه آماری در مرحله کیفی شامل خبرگان حوزه گردشگری به تعداد 20 نفر بوده که با شیوه گلوله برفی انتخاب شده است. روش تحلیل داده ها در این مرحله کدگذاری در سه گام کدگذاری اولیه، کدگذاری باز و کدگذاری محوری بوده است. در مرحله کمّی، پرسشنامه ای تهیه و در اختیار 108 نفر از متخصصان و کارآفرینان قرارگرفته است. با استفاده از تحلیل عاملی مدل تأیید شد و با استفاده از آزمون فریدمن فرصت های کارآفرینانه اولویت بندی گردید. نتایج نشان داد در روستاهای استان البرز فرصت های کارآفرینی در راستای جاذبه های طبیعی و تفریحی در اولویت قرار دارد و بعد از آن گردشگری بومی و سوغات و صنایع دستی قرار دارد.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> همچنین اینکه،<span style="color:black;"> راه اندازی جاده های طبیعت گردی و راه اندازی خانه های روستایی با جزئیات زندگی روستایی از مهم ترین فرصت های شناسایی شده جهت راه اندازی کسب وکار در حوزه گردشگری روستایی است.</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></span></strong></div> <div style="text-align: justify;"></div> طیبه نیک رفتار http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2976&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="letter-spacing:-.4pt;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گردشگری روستایی به عنوان یکی از برجسته ترین بخش های فعالیتی برای متنوع سازی و بازساخت مطلوب اقتصاد روستایی، مورد توجه اندیشمندان و برنامه ریزان توسعۀ روستایی است. تجربه های گوناگون جهانی نشان داده است که ضعف در برنامه ریزی و مدیریت توسعه گردشگری روستایی، اثربخشی مطلوب آن را با چالش روبرو می سازد. اثرات گردشگری از برآیند روابط میان گردشگران و اشکال مختلف گردشگری با جامعه میزبان و محیط زیست مقصد گردشگری پدید می آید. در این پژوهش، مطالعۀ اثرات گردشگری در منطقه مورد مطالعه طی دو مرحله با استفاده از روش های کیفی و کمّی به عمل آمد. </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در مرحله کیفی به منظور شناخت ادراکات جامعه محلی از اثرات گردشگری در محدوده روستاهای رودخانه کُلان شهرستان ملایر از تکنیک توفان ذهنی گروهی استفاده شد. </span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.4pt;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">برگزاری جلسات توفان ذهنی گروهی شناخت لازم از اثرات گردشگری در محدوده روستایی حوضه سد کُلان فراهم ساخت. در مرحله دوم به منظور تحلیل ادراکات مردم محلی از اثرات گردشگری در مقیاس وسیع تر، نتایج جلسات توفان ذهنی مبنای طراحی پرسشنامه به عنوان ابزار پژوهش قرار گرفت؛ به طوری که گزاره های شناسایی شده به عنوان اثرات گردشگری (11 اثر مثبت و 8 اثر منفی) هر کدام به عنوان یک پرسش مطرح شد. بر اساس فرمول کوکران 350 نفر به عنوان جامعه نمونه اننتخاب شد. </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">به منظور تحلیل داده های پرسشنامه از روش تحلیل عاملی اکتشافی به شیوه تحلیل مؤلفه های اصلی استفاده شد. </span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.4pt;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته های حاصل از پژوهش بیانگر اثرات مثبت گردشگری در ابعاد &quot;اقتصادی&quot;، &quot;محیطی (کالبدی-فضایی)&quot;، و &quot;اجتماعی&quot;، همچنین اثرات منفی گردشگری به شرح ابعاد &quot;محیط زیستی&quot;، &quot;اجتماعی و امنیتی&quot;، و &quot;فرهنگی&quot; است. نتایج پژوهش دربردارنده اشتراکاتی با سایر مطالعات مرتبط با موضوع و همچنین دستاوردهایی کاربردی برای مسئولان و مدیران محلی برای مدیریت اثرات گردشگری است. </span></span></span></strong></div> ناصر بیات http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2977&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف تحقیق حاضر بررسی و تحلیل وضعیت</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گردشگری روستاهای بخش خاوومیرآباد با رویکردی سیستمی و با در نظرگیری</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تمامی گروه های درگیر و عناصر مرتبط بوده است.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> نوع تحقیق کاربردی و از حیث جمع آوری اطلاعات، توصیفی- تحلیلی است. جمع آوری اطلاعات در بخش نظری با استفاده از منابع اسنادی و در بخش عملی، پیمایشی مبتنی بر توزیع پرسشنامه در میان گردشگران (100 نفر بر اساس بازدید دو ماهه اول سال و دیدگاه کارشناسان میراث فرهنگی)، مسئولین (30 نفر از مسئولین نهادهای توسعه روستایی و گردشگری منطقه) و ساکنین محلی (261 خانوار از میان 2736 خانوار بخش براساس فرمول کوکران و تصحیح آن) بوده است. تجزیه و تحلیل اطلاعات با استفاده از آمار توصیفی (میانگین) و آزمون های آمار استنباطی همچون </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">T</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تک نمونه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ای و رتبه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ای فریدمن نشان از مطلوب نبودن سطح تقاضای منطقه داشته است، ناآشنایی با منطقه نیز مهم ترین مؤلفه در ضعف تقاضای منطقه شناخته شده است. همچنین در بعد عرضه نیز منطقه دارای وضعیت رضایت کننده</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ای نیست و ضعف تبلیغات، اطلاع رسانی و آموزش در کنار کمبود خدمات و تسهیلات مهم ترین موانع عملکرد مطلوب بعد عرضه بوده است. در مقابل، وضعیت بعد عوامل بیرونی تأثیرگذار بر سیستم گردشگری منطقه در حد رضایت کننده ای ارزیابی شده است و شرایط فرهنگی در میان مؤلفه های این بعد در مقایسه با دیگر مؤلفه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">&lrm;</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ها، عمده ترین نقش را در توسعه گردشگری منطقه داشته است. </span></span></strong></div> سوران منوچهری http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2979&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">توده کوهستانی الوند همدان با ارتفاع بیش از 3574 متر، در آرایش فضایی پدیده های طبیعی و بالطبع پدیده&rlm;های انسانی اثر زیادی گذاشته است. برای بررسی وضعیت گردشگری منطقه جنبه های مختلف گردشگری هشت روستا ارزیابی گردید. روش پژوهش در این مطالعه توصیفی </span></span></strong><strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">&ndash;</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تحلیلی و پیمایشی است. برای جمع آوری اطلاعات و داده های موردنیاز از بررسی های اسنادی، کتابخانه ای، میدانی و از نقشه ها و لایه های مختلف استفاده شد و برای تحلیل یافته ها به دلیل ماهیت جاذبه های موجود از مدل&rlm;های چند معیار الکتر و پرالونگ استفاده شد. مدل الکتر جزء روش های چند معیار الکترا برای رتبه بندی است که گزینه ها را بر اساس بازه های از پیش تعیین شده، طبقه بندی می کند. در مدل پرالونگ عیار گردشگری یک مکان از میانگین چهار معیار زیبایی ظاهری، علمی، فرهنگی-تاریخی و اجتماعی-اقتصادی برآورد می گیرد. بر اساس هر دو مدل الکتر و پرالونگ روستاهای ورکانه، سیمین و برفجین از دامنه های شمالی به ترتیب بیشترین امتیاز را به خود اختصاص داده است. تفاوت این دو مدل در ارزیابی عیار گردشگری روستاها از رتبه چهار به بعد است به گونه ای که در مدل الکتر روستاهای گشایی، ابرو، ملحمدره، حیدره و اشتران به ترتیب امتیازهای بعدی را کسب کرده ولی در مدل پرالونگ، روستاهای گشانی و ملحمدره و ابرو امتیاز یکسانی داشته است. روستای حیدره پایین ترین امتیاز را به خود اختصاص داده است. هر سه روستای قرارگرفته در رتبه های اول از روستاهای دامنه شمالی الوند بوده که می تواند ناشی از جهت ناهمواری ها به عنوان یکی از پتانسیل های اثر وجود زیرساخت های گردشگری مناسب تر نسبت به سایر روستاهای هدف گردشگری باشد.</span></span></strong></div> غلامحسن جعفری http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2980&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در این پژوهش ارزش تفریحی دریاچه ولشت شهرستان چالوس و میزان تمایل به پرداخت (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">WTP</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) بازدیدکنندگان این دریاچه با استفاده از روش ارزش گذاری مشروط(</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">CV</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) و پرسشنامه انتخاب دوگانه یک ونیم بعدی تعیین شده است. بدین منظور از مدل </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">logit</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> &nbsp;استفاده گردید و بر اساس روش حداکثر درست نمایی، پارامترهای مدل برآورد شد. نتایج نشان می دهد که 75 درصد افراد مورد مطالعه، تمایل به پرداخت مبلغی برای استفاده تفریحی از دریاچه دارند که متوسط مبلغ برآورد شده 49626 ریال برای هر بازدید بوده است. ارزش کل تفریحی سالانه این دریاچه 962</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">میلیون ریال تعیین شده است. متغیرهای میزان پیشنهاد و درآمد بازدیدکنندگان مهم ترین عوامل مؤثر در میزان </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">WTP</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> بازدیدکنندگان و پس از آن، رضایت از کیفیت آب دریاچه از نظر بازدیدکنندگان، عامل بعدی اثرگذار بر میزان </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">WTP</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> بوده است. سن و میزان تحصیلات، از دیگر عوامل بوده که می توان ذکر نمود. یافته های این تحقیق برای سیاست گذاران این امکان را فراهم می آورد تا در خصوص حفاظت و توسعه مناطق تفریحی آبی سیاست گذاری و برنامه ریزی کنند.</span></span></strong></div> احمد سام دلیری http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2981&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف مقاله حاضر، ارزیابی اثرات کالبدی گردشگری دریاچه ای بر سکونتگاه های روستایی پیرامون دریاچه ها و همچنین سنجش میزان تأثیر گردشگری یاد شده بر اساس بعد فاصله روستاها از دریاچه ها در استان فارس بوده است. این تحقیق به روش توصیفی- تحلیلی انجام شده است. جامعه آماری تحقیق، شامل تمامی روستاهای همجوار دریاچه های استان فارس تا شعاع 2 کیلومتر بوده است، بر این اساس 46 روستا با 9492 خانوار بررسی گردیده که با استفاده از فرمول کوکران با سطح اطمینان 95%، تعداد 368 خانوار به عنوان خانوارهای نمونه تعیین شده است. ضمن مطالعات اسنادی، طیف گسترده ای از شاخص ها با ابعاد کالبدی- فیزیکی تعیین و در چارچوب مطالعات میدانی (تکمیل پرسش نامه ها و فرم های مشاهدات میدانی) بررسی شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش های آماری </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">T</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تک نمونه ای و کندال </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;(Kendall&#39;s)</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در نرم افزار </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SPSS</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> استفاده شده است. یافته های پژوهش مؤید آن است گردشگری دریاچه ای، اثرات مثبتی بر توسعه کالبدی- فیزیکی روستاهای پیرامون داشته است. همچنین اینکه </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بین بعد کالبدی- فیزیکی و طبقات فاصله</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> روستاها از دریاچه های مورد مطالعه،</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> رابطه غیرمستقیم وجود دارد؛ به عبارتی، با افزایش فاصله از دریاچه ها، گردشگری دریاچه ای تأثیرات کالبدی- فیزیکی کمتری بر روستاهای پیرامون آن داشته است.</span></span></strong></div> غریب فاضل نیا http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2982&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><strong><span style="font-family:b nazanin;">گردشگری در عصر حاضر از بزرگ ترین فعالیت های اقتصادی دنیا به شمار می رود و گردشگری روستایی نیز رونق فراوانی یافته است. این مهم بر اثر صنعتی شدن و شهرنشینی سریع جوامع غربی طی قرن نوزدهم، در کنار عواملی همچون توسعه حمل ونقل، افزایش درآمد و اوقات فراغت پدید آمده است. نتیجه بهره برداری از ظرفیت های محیط در قالب گردشگری روستایی، مواردی همچون رونق کسب وکار، بهبود فضای اقتصادی، بهبود وضعیت درآمد، رضایت مندی از محل زیست و تمایل به ماندگاری بیشتر در فضا شناخته شده است. بدین سان، در مقاله حاضر تلاش گردیده در راستای کمک به امر برنامه ریزی مطلوب گردشگری در منطقه الموت، ضمن ارزیابی سطح توان روستاهای هدف گردشگری برای جذب گردشگر، به تحلیل راهبردی وضع موجود منطقه الموت با تأکید بر توان های ژئوتوریسمی پرداخته شده است. در انجام این تحقیق از دو مدل </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SWOT</span></span><span style="font-family:b nazanin;"> و فاسیلاس استفاده شده است. نتایج نشان داد روستاهای منطقه الموت هریک دارای توان متفاوتی در جذب گردشگر است؛ شرایط یاد شده، ماحصل مداخله ی توأمان عوامل داخلی و خارجی متعدد بر پدیده ی جذب گردشگر در کل منطقه الموت بوده است؛ به گونه ای که بیشترین تأثیر را نیز عوامل خارجی بر روند جذب گردشگر در این منطقه داشته است. در کل نیز، هنوز بستر مساعد برای حضور گردشگران فراهم نشده و موانع جدی بر سر راه استفاده از اقتصاد پربازده گردشگری در الموت وجود دارد.</span></strong></span></div> محمد طاهرخانی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2983&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">از اصول مهم مدیریت مقاصد گردشگری در مناطق روستایی، سنجش ظرفیت اجتماعی پذیرش گردشگری است. در این میان نگرش جامعه محلی و سنجش شاخص</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های اجتماعی و همچنین تبیین مدل ظرفیت اجتماعی، در برنامه ریزی آتی و گردشگری پایدار روستایی حائز اهمیت است. روستای مصر واقع در شهرستان خور و بیابانک استان اصفهان، از مقاصد گردشگری کویری محسوب می</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">شود که از یک دهه پیش مورد توجه گردشگران و برنامه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ریزان قرار گرفته است. با توجه به رشد فعالیت های گردشگری، چالش هایی در ارتباط با رضایت مندی، تبادلات اجتماعی و روند رشد گردشگری در آینده روستا مطرح شده است. در این پژوهش به سنجش ظرفیت اجتماعی و وضعیت جامعه میزبان از دیدگاه پذیرش فعالیت های گردشگری و تبادلات اجتماعی با گردشگران پرداخته شده است. از طریق روش کیفی نظریه بنیانی، داده</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های پژوهش از مطالعات میدانی و مصاحبه های عمیق گردآوری شده و پس از طی مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی، مقوله های کلان تعیین و مدل ظرفیت اجتماعی تدوین شده است. نتایج نشان داد جامعه بومی به دلیل احساس نیاز به گردشگری و داشتن ذهینت اقتصادی، به کارآفرینی در گردشگری روی آورده و مشارکت فعال دارد و به دلیل اثرات منفی محدود و حفظ منابع محیطی، با گردشگران تبادلات اجتماعی نسبتاً مطلوبی دارند. همچنین، با وجود خطرات بالقوه توسعه فعالیت های گردشگری و داشتن ابهام در پایداری اقتصاد گردشگری، با احتیاط و نگرانی از آینده و روندهای آن، به فعالیت های گردشگری ادامه می دهند.&nbsp; </span></span></strong></div> حسن اروجی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2984&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مقاله حاضر بر آن است تا با رویکری تحلیلی </span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">&ndash;</span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> توصیفی، به بررسی تحول پذیری اقتصاد روستایی </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با هدف ارتقاء سطح معیشت و رفاه روستاییان و فقرزدایی میان آنها</span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> بپردازد؛ از آنجایی که، </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">توریسم مربوط به روستا، با ایجاد رونق همه جانبه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، راهکار مناسبی در جهت متنوع سازی و به عبارتی تحول در اقتصاد روستا، فراهم می کند، بهره گیری از گردشگری روستایی به عنوان مهم ترین عامل در این راستا مطرح کرده و با ذکر هدف مذکور، به تحلیل عوامل اثرگذار در گردشگری روستایی در کشور ایران می پردازد. </span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با استفاده از روش های پیمایشی و تحلیل سلسله مراتبی (</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">AHP</span></span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">)، به تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع آوری شده از گردشگران روستایی استان چهارمحال و بختیاری پرداخته و با تعیین شاخص ها و معیارهای مربوطه، آنها را مورد واکاوی قرار داده است. نتایج حاصل از تحقیق نشان داد</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> مهم ترین عوامل مؤثر بر گردشگری روستایی استان (از دیدگاه گردشگران)، به ترتیب مربوط به وضعیت اقتصادی گردشگر، عوامل فنی&nbsp; و تکنولوژیکی، عوامل اقتصادی و عوامل فرهنگی روستا بوده است. عوامل مذکور از مناسب ترین معیارهای مربوط به بخش گردشگری روستایی بر اساس نظر کارشناسان و صاحب نظران، نیز بوده است. بهبود شاخص های اقتصادی و فرهنگی روستاهای هدف توسط دولت و سازمان های ذی ربط و تلاش دولت در راستای پیشرفت وضعیت اقتصادی گردشگران (برای نمونه، پرداخت یارانه های نقدی و غیرنقدی برای بازدید از این ناحیه)، هم به بهبود وضعیت گردشگری و هم به توسعه فرهنگ گردشگری روستایی کشور، کمک شایان توجهی خواهد کرد.</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;"></span></span></strong></div> سمیرا متقی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=2985&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">توسعه روزافزون گردشگری به همراه بسط و گسترش مفاهیم توسعه پایدار در اواخر دهه 1980 میلادی منجر به شکل گیری مفهوم توسعه پایدار</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گردشگری گردید و توجه به رویکردهای مربوط به پایداری در رأس برنامه های مربوط به توسعه گردشگری قرار گرفت. پایداری در فعالیت های گردشگری امروزه به عنوان رویکردی بنیادین جهت توسعه فعالیت های مربوط به گردشگری، به گونه ای که بدون تخریب محیط زیست باشد، مورد پذیرش عام قرار گرفته است.</span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> پژوهش حاضر از نظر ماهیت از نوع پژوهش های کمی محسوب می شود. </span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نوع تحقیق کاربردی </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">روش تحقیق توصیفی-تحلیلی است؛ روش گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای و میدانی با استفاده از ابزار مشاهده و پرسشنامه بوده است؛ جامعه ی آماری تحقیق شامل </span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">50 نفر از محققان، کارشناسان و مسئولان دارای آشنایی با منطقه اکوتوریستی دشت سهرین زنجان بوده است</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">. به منظور تعیین عوامل مؤثر بر توسعه اکوتوریسم در مناطق روستایی از آمار توصیفی و استنباطی (مدل هکمن) استفاده شده است. نتایج</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نشان</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">می</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دهد، عوامل زیرساخت، توان</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های محلی، سیاست</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گذاری و تبلیغات با ایجاد شرایط مناسب، زمینه شکل گیری توسعه اکوتوریسم را در محدوده مورد مطالعه به همراه داشته باشد.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></strong></div> منیژه احمدی