http://serd.khu.ac.ir فصلنامه اقتصاد فضا و توسعه روستایی - مقالات نشریه - سال 1399 جلد9 شماره32 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1399/5/11 http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3539&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">هدف اصلی از انجام این پژوهش بررسی عوامل مؤثر بر توسعه تعاونی&rlm;های &rlm;روستایی دامداران دهستان حسن آباد شهرستان اسلام آباد غرب است. نوع پژوهش از لحاظ هدف جزء پژوهش های کاربردی و از نظر ماهیت و روش جزء پژوهش های توصیفی </span></strong><strong><span style="font-family:Sakkal Majalla;">&ndash;</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> پیمایشی از نوع همبستگی است. جامعه آماری تحقیق حاضر شامل 53 واحد شرکت تعاونی دامداری های صنعتی، نیمه صنعتی و روستایی و افراد مرتبط با آن ( دامداران) در دهستان مربوطه است. ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه است که از تحقیقات مشابه قبلی اقتباس شده است و پایایی آن از روش آلفای کرونباخ 928/0 بوده و روایی صوری آن از طریق اساتید راهنما و کارشناسان مورد تأیید قرار گرفته است. جهت تحلیل داده ها از نرم افزار های آماری </span></strong><strong><span dir="LTR">SPSS</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> و </span></strong><strong><span dir="LTR">LISREl</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> با هدف بررسی عوامل تأثیرگذار بر توسعه شرکت های تعاونی دامداران روستایی، در منطقه مورد مطالعه مبنای تجزیه و تحلیل قرار گرفت. با توجه به نتایج مشخص گردید که این شرکت ها در حال حاضر فعالیت بسیار کمی در جهت رفع و حل مشکلات دامداران دارند و از اهداف اصلی خود که کمک به اعضاء است، فاصله زیادی گرفته اند و نتوانسته اند رضایت و اعتماد اعضاء را برای همکاری و مشارکت لازم جلب نمایند. هرچند اکثر پاسخ دهندگان اظهار داشته اند که این تعاونی ها در مناطق روستایی مورد نیاز است، اما به لحاظ خدماتی چون تأمین خوراک دام و نهاده های مورد نیاز دامداران و همچنین در مورد اعتبارات و تسهیلات لازم جهت هدایت سرمایه گذاری ها در تولید فراورده های دامی اعضاء بسیار ضعیف عمل کرده اند که بخش های اقتصادی و سیاسی و اداری با بالاترین ضریب و در بخش اجتماعی و بخش فرهنگی با پایین ترین ضریب نشان دهنده آنست که اعضا رضایت چندانی از برنامه های شرکت های تعاونی روستایی دامداران ندارند. </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"></span></strong></div> آئیژ عزمی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3540&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">اقامتگاه های بوم گردی از طریق سازگاری با محیط طبیعی و جوامع محلی و اقتصاد می توانند پایدار بمانند و با جایگزین کردن هتل های معمولی به تعداد بیشتری از اقامتگاه های بوم گردی تأثیر کلی صنعت گردشگری را کاهش دهند و از این طریق به توسعه پایدار گردشگری نایل شوند. بدین ترتیب، پژوهش حاضر به شیوه توصیفی- تحلیلی به نقش اقامتگاه های بوم گردی در توسعه پایدار گردشگری روستایی، در شهرستان خور و بیابانک پرداخته است. جامعه آماری این پژوهش سه گانه است و شامل گردشگران اقامتگاه ها و صاحبان اقامتگاه ها و ساکنین محلی بوده اند که به ترتیب 143 گردشگر، 11 مالک و 330 خانوار محلی در 5 روستای گردشگری شهرستان خور و بیابانک به صورت نمونه گیری خوشه ای و تصادفی انتخاب شده و مورد</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">سنجش قرار گرفتند. داده های گردآوری شده در محیط نرم افزاری </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">spss</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> با استفاده از آزمون های </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">T</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> تک نمونه ای، تحلیل واریانس یکطرفه وآزمون دانکن</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> و</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">آزمون ضریب همبستگی اسپیرمن</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">تجزیه وتحلیل شدند. نتایج نشان داد که کیفیت اقامتگاه های بوم گردی در مناطق روستایی موردمطالعه در وضعیت مطلوبی قرار دارد و منطبق بر شاخص های پایداری اقامتگاه های بوم گردی و استاندارد ها است. همچنین نتایج حاصله از آزمون دانکن نشان داد که بین کیفیت اقامتگاه ها به</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> تفکیک روستاها تفاوت معناداری وجود دارد به گونه ای که روستای گرمه بالاترین امتیاز را با مقدار 4.19 را دارا هست و روستای ایراج پایین ترین امتیاز را با مقدار 2.96 به خود اختصاص داده است. نتایج آزمون ضریب همبستگی اسپیرمن نشان داد که بین اقامتگاه های </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بوم گردی </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">و توسعه پایدار گردشگری با ضریب همبستگی 0.90 ارتباط معنی دار وجود دارد و بیانگر آن است که الگوی اقامتگاه </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بوم گردی </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">در منطقه مورد مطالعه و دیگر مناطق روستایی و بکر طبیعی به عنوان یک کسب وکار کوچک گردشگری با مالکیت بومی و مدیریت خانوادگی، هماهنگی بیشتری با توسعه پایدار گردشگری دارد.</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span></strong></div> مجتبی قدیری معصوم http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3541&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">پژوهش حاضر به واکاوی جایگاه عملکرد درونی مدیریت محلی در ارتقای سرمایه اجتماعی و بهبود مشارکت ذی نفعان محلی در طرح ها و برنامه های محیطی- اکولوژیکی، اجتماعی- فرهنگی، اقتصادی و کالبدی- فضایی، در فراگرد توسعه اقتصاد روستایی در شهرستان بانه پرداخته است. این&nbsp; پژوهش&nbsp; به روش</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">کمی و&nbsp; پیمایشی و</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">مبتنی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">بر</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">ابزار پرسشنامه&nbsp; در 350 خانوار و در 30 روستای نمونه تصادفی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که رابطه معنادار بین شاخص های مقوله اثرگذار و اثرپذیر وجود دارد&nbsp; و نامناسب بودن جایگاه شاخص های عملکرد درونی مدیریت محلی را در ارتقای سرمایه اجتماعی، بهبود مشارکت ذی نفعان محلی در فراگرد توسعه اقتصاد روستایی آشکار ساخت. به سخن دیگر،</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">با این که &quot;سرمایه اجتماعی و مشارکت مولد و فعالانه&quot; ذی نفعان محلی در طرح ها و برنامه های توسعه روستایی، تضمین کننده پایداری اقتصادی و توسعه اقتصادی روستاهاست، لیکن عملکرد درونی مدیریت محلی مبتنی بر رویکرد &laquo;حکومت محور&raquo;&nbsp; و از&nbsp; &laquo; بالا به پایین&raquo; موجب سرمایه اجتماعی و مشارکت نامولد و منفعلانه در محدوده مورد مطالعه شده و </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نتوانسته زمینه های ارتقای آگاهی اجتماعی، انسجام اجتماعی، تشکل اجتماعی، شبکه روابط اجتماعی، اعتماد اجتماعی و بهبود مشارکت اجتماعی ذی نفعان محلی را در طرح ها و برنامه ها، در توسعه اقتصادی روستاها فراهم آورد.</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">بنابراین نیازمند </span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">تغییر و اصلاح رویکرد حاکم بر نظام مدیریت روستایی و گذار از وضعیت مدیریت آمرانه و تمرکزگرایانه به مدیریت مشارکتی و تمرکززدا و توجه به عوامل تسهیل کننده عملکرد درونی مدیریت محلی همچون: افزایش سطح آگاهی و دانش، تقویت انگیزه و حس تعلق مکانی، افزایش میزان رضایت و تقویت امنیت شغلی مدیران محلی، تقویت حس مسئولیت پذیری، در راستای ارتقای سرمایه اجتماعی و بهبود مشارکت ذی نفعان محلی در طرح ها و برنامه های توسعه روستایی، در فرآیند توسعه اقتصاد روستایی است. </span></strong></div> بیژن رحمانی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3542&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">هدف از این مطالعه، تحلیل پیامدهای اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی-کالبدی الحاق هشت روستای دره مرادبیگ، فقیره (کوی محمدیه)، خضر، دیزج، حصار دیزج، مزقینه، حصارآقاشمس علی و حصار عبدل هادی (حصار امام) به شهر همدان بود. این تحقیق از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ گردآوری داده&rlm;ها، پیمایشی است. همچنین به زعم کشف پیامدهای الحاق روستاها به شهر همدان، از نوع مطالعات اکتشافی بحساب می آید. جامعه آماری مطالعه شامل ساکنان هشت روستای الحاق شده به شهر همدان بود که با محاسبه فرمول کوکران، تعداد 200 خانوار به عنوان جامعه نمونه انتخاب و به روش تصادفی با انتساب متناسب، نمونه گیری شدند. ابزار اصلی تحقیق پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی آن با نظر اساتید و متخصصین مربوطه و پایایی آن نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ به میزان بالای 7/0 تأیید شد. تحلیل داده ها در محیط نرم افزار </span></strong><strong><span dir="LTR">SPSS20</span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> انجام شد. نتایج تحلیل پیامدهای الحاق روستاها به شهر همدان نشان داد که این پیامدها در شانزده عامل کلی در سه بعد اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی قابل دسته بندی بوده که مشتمل بر نه پیامد مثبت و هفت پیامد منفی است. پیامدهای &quot;بهبود خدمات کالبدی و فضای زیست محیطی&quot;، &quot;بهبود وضعیت اشتغال و توان اقتصادی ساکنین&quot; و &quot;عدم تعادل فضایی شهری و پیامدهای منفی زیست محیطی&quot; به عنوان مهم&rlm;ترین پیامدهای الحاق روستا به شهر شناخته شدند. میزان پیامدهای مثبت الحاق روستاها به شهر 63/46 درصد و پیامدهای منفی الحاق روستاها به شهر 61/24 درصد بوده است و بیشترین پیامدهای منفی در زمینه کاهش کارکردهای روستایی مانند تولیدات کشاوررزی بوده است.</span></strong></div> یاسر محمدی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3543&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">انسان ها در</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">طول</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">تاریخ</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">سه</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نظام</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">اجتماعی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">کوچ</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:black;"> </span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نشینی، روستانشینی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">شهرنشینی را</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">با</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">اوضاع</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">شرایط</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">اقتصادی،</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">فرهنگی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">سیاسی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">گوناگونی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">تجربه نموده</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">که</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">به</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">سبب</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">توانایی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">محدود</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نظام</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">قبلی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">در</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">رفع نیازهای</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">بشر،</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نظام</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">اجتماعی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">جدید پا</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">گرفته</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">است. جامعه</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">عشایری</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">ایران</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">به</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">عنوان</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">یک واقعیت</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">اجتماعی،</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">بخشی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">از</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">ساختار</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">تاریخی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">سیاسی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">فرهنگی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">عضو</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">فعال</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">از</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">پیکره</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">جامعه</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">ملی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">است و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نقش</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">آن</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">در</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">تأمین</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">مواد</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">پروتئینی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">و</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">سایر</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">فرآورده های</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">لبنی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">قابل توجه</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">است</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="color:black;">.</span></span></strong><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"> این در حالی است که بررسی های انجام شده حاکی از آن است که الگوی</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">معیشت</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">عشایری</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">با</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">بحران</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">مواجه</span></span></strong> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">است. در صورتی که این ناپایداری بدلیل عدم برخورداری ادامه یابد، توسعه ملی نیز به خطر خواهد افتاد. لذا شناسایی شیوه مناسب سکنی گزینی، یک مرحله حساس و مهم برای توسعه پایدار عشایر محسوب می گردد. از این رو این تحقیق به منظور انتخاب مناسب ترین شیوه سکنی گزینی که بتواند پایداری معیشت عشایر ایلام را فراهم کند با روش تحقیق کمی و کیفی صورت گرفته است. با توجه به مکتب کد گذاری اشتراوس و کوربین تجزیه و تحلیل داده های کیفی در راستای استراتژی گراندد تئوری در قالب 3 مرحله کد گذاری باز، محوری و انتخابی با استفاده از نرم افزار </span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:black;">maxqda</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"> </span></span><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">انجام پذیرفت. سپس مدل نهایی معیارهای پایداری معیشت عشایر تبیین گردید و بر اساس این مدل و پیشینه پژوهش، پرسشنامه فاز کمی تحقیق طراحی گردید. نمونه آماری در بخش کیفی 14 نفر از تسهیل گران و خبرگان عشایر و در بخش کمی 9 نفر از خبرگان وکارشناسان بودند. داده های مورد نیاز توسط پرسشنامه محقق ساخته و مصاحبه باز جمع آوری گردید. نتایج تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی و نرم افزار</span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">EXPERT CHOICE2000</span></span></span>&nbsp; <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;">نشان داد که شیوه کوچ نشینی دارای بالاترین اولویت بوده است.</span></span></strong></div> علیرضا پورسعید http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3544&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">کاربری اراضی قلمروهای روستایی امروز میدان کارزار اصلی نیروها و پیشران های توسعه روستایی متضاد از هم است که در اکثر مواقع حالت های متضادی را در پیش روی ذینفعان اراضی برای استفاده از آن قرار می دهد. لذا هدف تحقیق حاضر شناسایی پیشران های تغییر کاربری اراضی در قلمروهای روستایی است. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی مبتنی بر روش های آینده پژوهی است. جمع آوری اطلاعات بصورت میدانی با استفاده از پرسشنامه (318 نفر از روستائیان و 22 کارشناس اجرایی و دانشگاهی) انجام شده است. از روش تجزیه و تحلیل ساختاری در محیط نرم افزار میک مک برای تحلیل داده ها استفاده شده است. نتایج نشان داد که؛ خشکسالی با میانگین 88/3 و ضعف اجرای قانون، لابی و فساد(پارتی بازی) با میانگین 88/3 مؤثرترین پیشران تغییر در شدت کارکرد و گسترش حمل و نقل با میانگین 13/4 موثرترین پیشران تغییر کاربری اراضی می باشند. همچنین نتایج تحلیل روابط متقابل پیشران ها نشان می دهد که عدم حضور سازمان ها و نهادها و عدم دیدبانی تغییرات، ضعف اجرای قانون، لابی و فساد(پارتی بازی) و رشد جمعیت تأثیرگذارترین پیشران بر سایر پیشران ها و سطح تولیدات، افزایش درآمد مردم و تجاری شدن کشاورزی تأثیرپذیرترین پیشران یا به عبارتی بحرانی ترین و عدم قطعی ترین پیشران انتخاب شدند.</span></strong></div> علی اکبر تقیلو http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3545&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">پژوهش حاضر</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">با</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">هدف</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">کلی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">بررسی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">اثرات</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">صندوق اعتبار خرد</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">بر</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">زیست پذیری</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">خانوارهایی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">روستایی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">انجام</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">شد. جامعه</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">آماری پژوهش</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">شامل</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">کلیه</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">اعضای صندوق های خرد</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">روستایی دهستان چاه داد خدا شهرستان قلعه گنج بود. حجم نمونه با استفاده از فرمول نمونه گیری کوکران 465 نفر محاسبه شد که برای افزایش اعتبار یافته ها تعداد 470 پرسشنامه بین اعضای جامعه آماری توزیع شد که در نهایت تعداد 465 نفر پرسشنامه را تکمیل و عودت دادند و روش نمونه گیری به صورت تصادفی طبقه ای بود. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">SPSS₂₅</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> و </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">LISREL_8.8</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> انجام شد. به منظور بررسی برازش مدل اندازه گیری سازه ابعاد زیست پذیری، داده های گردآوری شده با نرم افزار لیزرل و با استفاده از روش تحلیل عاملی تأییدی مرتبه دوم مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان داد در بین شاخص های زیست پذیری شاخص های مشارکت و همبستگی و اشتغال و درآمد از وضعیت بهتری نسبت به دیگر شاخص ها برخوردارند و شاخص های وضعیت مسکن و امکانات و خدمات زیرساختی از وضعیت مناسبی برخوردار نیستند. همچنین یافته ها نشان داد شاخص های نیکویی برازش مطلق (91/0 </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">AGFI=</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> و 92/0 </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">GFI=</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">)، تطبیقی (91/0</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">NNFI= </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">، 92/0 </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">(CFI=</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"> و مقتصد (071/0 </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">=</span></span></strong> <strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">RMSEA</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">&nbsp; و 031/2 </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">=</span></span></strong> <strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"><img alt="" height="27" src="file:///C:/Users/PCh/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image002.png" width="27" ></span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;">) برازش عالی و مناسب مدل اندازه گیری ابعاد زیست پذیری را با داده های مشاهده شده؛ تایید نمودند. در پایان با توجه به نتایج، پیشنهادهایی برای فعال کردن مشارکت در صندوق های اعتبارات خرد روستایی با توجه به فرهنگ و شرایط جوامع مورد مطالعه ارائه شده است</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"></span></strong></div> مهدی قربانی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3546&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بحـث اشتغال از مهم ترین مباحث مورد توجه درکشورها در حال توسعه و توسعه نیافته محسـوب می شود و مقوله ای اقتصـادی،</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">اجتماعی و سیاسی است که باید به آن توجه ویژه شود. از آنجا که نیروی انسانی یکی از مهم ترین و اساسی</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ترین عوامل تولید محسوب می گردد، از طریق مشارکت در تولید چه به لحـاظ</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">فیزیکی(نیروی کار) و چه به لحاظ فکری، مدیریتی و تکنولوژیکی می تواند نقش بسیار برجسته</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ای را در رونـد تولیـد ایفـا نماید، بنابراین لازم است که زمینه های اشتغال نیروی انسانی را فراهم آورد.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">پژوهش حاضر با هدف تحلیل فضایی و تعیین جایگاه هر یک از (شهرستان های )کشور به لحاظ بهرمندی از شاخص</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">های اشتغال زنان و تبیین میزان شکاف بین مناطق کشور در زمینه ی بهره مندی از شاخص های مذکور انجام شده است. نوع تحقیق کاربردی و روش مورد استفاده توصیفی- تحلیلی و برای گردآوری اطلاعات از مطالعات کتابخانه</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ای و میدانی بهره گرفته شده است. در این تحقیق شهرستان های کشور مورد</span></span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ارزیابی قرار گرفته است. برای ارزیابی از 6 شاخص در قالب 2 مولفه استفاده شده است و برای تجزیه و تحلیل داده</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ها و اطلاعات از سیستم دانش بنیان با استفاده از منطق فازی و نرم افزار متلب و نرم افزار</span></span></strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">ArcGIS</span></span><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">&nbsp;&nbsp;بهره گرفته شد. نتایج نشان می دهد که بین استان ها و شهرستان های کشور از لحاظ بهره مندی از شاخص های اشتغال زنان نابرابری و شکاف زیادی وجود دارد به طوری که از یک سو، مشارکت اقتصادی زنان با 21/44 درصد در 168 شهرستان در وضعیت خوب و رو به بهبود قرار دارند و از سوی دیگر، بالابودن نرخ بیکاری زنان در استانهای کشور از نظم خاصی پیروی نکرده و هر جا شرایط برای کار و اشتغال فراهم بوده است از نرخ بالایی برخوردار شده است که بخش هایی از سیستان در درجه پایین مشارکت اقتصادی و لکه هایی از غرب،کرمانشاه، لرستان و جنوب غرب، در درجه دوم قرار دارند. درجه مشارکت اقتصادی در خوش بینانه ترین حالت شامل اصفهان، یزد، خراسان جنوبی و لکه هایی از بوشهر و هرمزگان و جزایر جنوبی از مشارکت بالایی برخوردار بوده که شرایط خاص اقتصادی این مناطق در این امر دخیل است.</span></span></strong></div> مرضیه هادی پور http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3547&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">یکی</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">از پیامدهای</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">مهم</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">مهاجرت های فرامرزی نیروی کار،</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">ارتباط</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">آن</span></span></strong> <strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;">با عرصه ها و مسائل اجتماعی و فرهنگی جامعه می باشد که به اشکال گوناگون می تواند شاخص هایی چون افزایش یا کاهش مهاجرت ها، افزایش درآمد، کاهش فقر، بهبود دسترسی ها و زیرساخت ها، ایجاد اشتغال، عدالت اجتماعی و ایجاد همبستگی های ملی و یا تبادل فرهنگی یک جامعه را متأثر سازد. در این راستا، تحقیق حاضر باهدف بررسی اثرات و پیامدهای سرمایه های ارسالی مهاجران بین المللی نیروی کار بر توسعه پایدار اجتماعی- فرهنگی مناطقی از جنوب استان فارس (شهرستان های لارستان و زرین دشت) انجام شده است. این تحقیق از نوع اکتشافی و روش انجام آن توصیفی </span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:Sakkal Majalla;">&ndash;</span></span></strong><strong><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:B Nazanin;"> تحلیلی می باشد. جمع آوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای و میدانی (پرسشنامه، مصاحبه و مشاهده) صورت گرفته است. جامعه آماری پژوهش شامل 18141 خانوار می باشند که در قالب 20 روستا و شهر منطقه پراکنده می باشند، که از این تعداد خانوار بر اساس فرمول کوکران حجم نمونه برابر با 314 خانوار انتخاب شده اند. تجزیه وتحلیل پرسشنامه با استفاده از روش آمار توصیفی و تحلیلی ازجمله آزمون های کی دو، تی، پیرسون، رگرسیون چند متغیره و تحلیل مسیر و تحلیل خاکستری (جهت رتبه بندی سکونتگاه ها) انجام گردیده است. نتایج نشان می دهد که بین سرمایه های ارسالی مهاجران و توسعه پایدار اجتماعی- فرهنگی منطقه رابطه معنادار و مستقیم وجود دارد. همچنین نتایج حاصل از رگرسیون چند متغیره و تحلیل مسیر نشان می دهد که سرمایه های ارسالی مهاجران با ابعاد توسعه اجتماعی و فرهنگی با ضریب 777/0 دارای رابطه ای مثبت با شدتی قوی است و شاخص تعاون، مشارکت و انسجام اجتماعی با ضریب تاثیر787/0 بیشترین میزان اثرگذاری بر متغیر توسعه پایدار اجتماعی- فرهنگی دارد.</span></span></strong></div> علی اکبر عنابستانی http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3548&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">تحریم ها علیه ایران بیش از ۳۰ سال است که در فرم های مختلف اعمال می گردد و از بسیاری جهات بر اقتصاد ایران تأثیرگذاشته است. یکی از راهکارهایی دستیابی به پایداری، تقویت تاب آوری اقتصادی در برابر تحریم ها است. از اینرو افزایش تاب آوری اقتصادی روستاییان در برابر بحران های اقتصادی نوظهور، مانند تحریم ها می تواند نقش مؤثری در بهبود وضعیت اقتصادی روستاییان و نیز بهبود تاب آوری اقتصاد کلان داشته باشد. لذا هدف پژوهش حاضر این است که میزان تاب آوری اقتصادی روستاییان ساکن در نواحی روستایی شهرستان بینالود را در برابر بحران اقتصادی ناشی از تحریم های اقتصادی بررسی نماید. پژوهش حاضر از نظر ماهیت، از نوع پژوهش های کمی- کیفی، از نظر هدف در زمره تحقیقات کاربردی و از جهت روش، در زمره تحقیقات توصیفی </span></span></strong><strong><span style="font-family:Sakkal Majalla;"><span style="font-size:11.0pt;">&ndash;</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> تحلیلی به شمار می آید. اطلاعات مورد نیاز در این پژوهش با بهره گیری از مطالعات اسنادی و پرسشنامه محقق ساخته بر اساس شاخص های مستخرج از ادبیات تحقیق، جمع آوری گردیده است. پایایی کل بدست آمده برابر 929/0 است. به منظور تحلیل نتایج حاصل از پرسشنامه ها نیز از نرم افزار آماری </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">spss</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> استفاده گردیده است. یافته های حاصل از پژوهش با توجه به سطح معناداری 00/0 در آزمون </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">t</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> تک نمونه ای و منفی بودن حد بالا و پایین در این آزمون، بیانگر آن است که سطح تاب آوری اقتصادی روستاییان مورد مطالعه پایین است. همچنین نتایج حاصل از مدل ویکور با توجه به مقدار </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">Q</span></span></strong><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> 205/0 و 853/0 بیانگر آن است که به ترتیب روستای کنگ و ویرانی، از بیشترین و کمترین میزان تاب آوری برخوردار می باشند. نتایج آزمون آنالیز واریانس و همبستگی نیز بیانگر وجود تفاوت در سطح تاب آوری روستاییان با کسب وکارها و مهارت های شغلی متنوع است. لذا می توان بیان نمود که به طور کلی سطح تاب آوری روستاییان مورد مطالعه در برابر تأثیرات منفی ناشی از تحریم ها، بسیار پایین است. </span></span></strong></div> حمدالله سجاسی قیداری http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3549&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">فقر روستایی چالش اساسی اکثر کشورهاست و کاهش آن مهم ترین هدف توسعه پایدار روستایی محسوب می شود. پژوهش حاضر جهت محاسبه خط فقر بر حسب بعد خانوار در مناطق روستایی استان هرمزگان از داده های تفصیلی بودجه خانوار طی سال های 1380- 1396 استفاده نموده است. در این راستا پس از استخراج تابع مخارج غیرمستقیم از تابع مطلوبیت استون گیری، ویژگی های خانوار از قبیل سن، جنسیت، وضعیت شغلی و تحصیلات در تابع مطلوبیت خانوار مدل سازی گردیده است و خط فقر&nbsp; از دو روش رگرسیون غیرخطی و پانل دو مرحله ای به ازای بعد خانوار ( 1 تا 10 نفر) برای سال های 1391- 1396برآورد شده است. نتایج برآورد نشان می دهد توجه به ویژگی های اقتصادی- اجتماعی خانوارهای روستایی به خصوص بعد خانوار الزام اساسی محاسبات مربوط به خط فقرروستایی است و اثر بعد خانوار بر خط فقر به صورت از پیش تعیین شده و سرانه موجب ایجاد تورش تخمین خط فقر می گردد به طوریکه میزان اختلاف خط فقر</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">تک نفره ضرب در 10 و یک خانواده 10 نقره با روش محاسبه شده قابل تامل بوده که این اختلاف مربوط به وجود مصرف مشترک و بُعد خانوار است لذا توصیه می شود جهت اثربخش بودن سیاست های رفاهی و حمایتی</span></strong> <strong><span style="font-family:B Nazanin;">خانوارها توسط برنامه ریزان و سیاستگزاران ضمن کنترل تورم به مقوله بعد خانوار و خصوصیات آن توجه لازم صورت گیرد. همچنین با توجه به تمایزات مناطق روستایی استان هرمزگان جهت مبارزه با فقر از روش های هدف گیری جغرافیایی بر اساس و یژگی های اقتصادی اجتماعی خانوارهای روستایی استان استفاده شود به همین منظور تهیه نقشه مبارزه با فقر روستایی استان با توجه به معیارهای مطرح شده ضرورتی انکارناپذیراست.</span></strong></div> ابراهیم نگهداری http://ndea10.khu.ac.ir/serd/browse.php?a_id=3550&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;">بهبود شرایط زندگی در جوامع روستایی، هدف غایی برنامه ها و پروژه های توسعه روستایی است. پیش شرط دستیابی به این مهم، فراهم ساختن شرایط مناسب زندگی است. به همین خاطر، صاحب نظران، متخصصان و مدیران حوزه برنامه ریزی، مفهوم زیست پذیری را به عنوان یکی از مفاهیم نوین در حوزه برنامه ریزی روستایی که ارتباط نزدیکی با پایداری روستاها و بهبود کیفیت زندگی ساکنان آن دارد، پذیرفته اند. هدف تحقیق حاضر، تحلیل فضایی زیست پذیری اقتصادی در روستاهای شهرستان ری است. این پژوهش، به لحاظ هدف از نوع کاربردی و از حیث روش تحقیق توصیفی و تحلیلی است. جمع آوری داده ها با استفاده از دو نوع پرسشنامه محقق ساخته (یکی برای 98 روستای دارای سکنه به صورت تمام شمار و دیگری برای 360 نفر از سرپرستان خانوار به عنوان جامعه نمونه که طبق فرمول کوکران محاسبه و به روش ساده انتخاب گردید) انجام گرفت. نتایج حاصل از تحلیل موران دو متغیره نشان می دهد که 14 روستا از 98 روستای مورد مطالعه، در وضعیت کاملاً مطلوب، 37 روستا در وضعیت متوسط و 48 روستا در وضعیت نامطلوب قرار دارند. همچنین نتایج حاصل از تحلیل </span></strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman Bold,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">HOT</span></span></span><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman Bold,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">/</span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman Bold,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">COLD SPOT</span>s</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"> </span><strong><span style="font-family:B Nazanin;">نشان می دهد که 16 لکه سرد (زیست پذیری پایین &laquo;</span></strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman Bold,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">LL</span></span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;">&raquo;)، و 12 لکه داغ (زیست پذیری بالا &laquo;</span></strong><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman Bold,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">HH</span></span></span><strong><span style="font-family:B Nazanin;">&raquo;) در ناحیه وجود دارد. بزرگترین لکه داغ در شمال شرق شهرستان واقع شده و روستاهای قرار گرفته در این لکه دارای زیست پذیری اقتصادی بالایی هستند و در مجاور همدیگر قرار گرفته اند. بزرگترین لکه سرد نیز در جنوب غرب شهرستان قرار گرفته است.</span></strong></div> مرضیه آخوندی قهرودی