کیومرث زرافشانی، نوشین امانی، لیدا شرفی،
دوره 15، شماره 55 - ( 3-1405 )
چکیده
هدف: زعفران گیاهی مقاوم به کمآبی است که به عنوان یک کشت جایگزین در منطقه جوانرود در حال گسترش است. با توجه به نو بودن این کشت در منطقه مورد مطالعه، هدف از مطالعه حاضر، ارزیابی توسعه کشت زعفران در شهرستان جوانرود بوده است.
روش پژوهش: این مطالعه از طرح تلفیقی (کیفی- کمّی) و روش تحقیق مطالعه موردی بهره میگیرد. جامعه مورد مطالعه شامل تمامی زعفرانکاران و کارشناسان جهاد کشاورزی در شهرستان جوانرود بودند که با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند از نوع بارز با 16 نفر از زعفرانکاران و 10 نفر از کارشناسان مصاحبه انجام شد. ابزار گردآوری اطلاعات، مصاحبه نیمهساختاریافته و پرسشنامه بوده است. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از تحلیل راهبردی SWOT صورت گرفت. در نهایت، با استفاده از ماتریس برنامهریزی راهبردی کمّی (QSPM)، مناسبترین راهبردها برای توسعه کشت زعفران در منطقه جوانرود انتخاب شد.
یافتهها: بر اساس نتایج، 7 طبقه گسترده برای نقاط قوت توسعه کشت زعفران شناسایی شدند که مهمترین آنها "امکان فرایند تولید بصورت خانوادگی" و "وجود ظرفیتهای مناسب تولید زعفران در منطقه" هستند. همچنین 7 طبقه ضعف از قبیل "عدم پذیرش زعفران به عنوان الگوی کشت" و "فروش فلهای و بستهبندی نامناسب" شناسایی شدند. فرصتهای شناسایی شده توسعه کشت زعفران 4 طبقه بودند که مهمترین آنها "سازگاری کشت زعفران با اقلیم منطقه" و "دسترسی به بازارهای گسترده برای زعفرانکاران عمده" بدست آمد. از جمله تهدیدهای مهم توسعه کشت زعفران، "محدود بودن بازار" و "عدم تامین نهاده و ادوات کافی کشت زعفران توسط سازمان جهاد کشاورزی" شناسایی شد. در نهایت، راهبرد مناسب برای توسعه کشت زعفران در شهرستان جوانرود راهبرد تهاجمی (SO) بدست آمد.
نتیجهگیری: دستاوردهای این مطالعه میتواند به مسوولین ذیربط در سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه و شهرستان جوانرود کمک کند تا از راهبرد مناسب برای توسعه کشت زعفران استفاده نمایند.
