fa تبیین محرومیت روستایی بر اساس شاخص های منطقه ای مورد: شهرستان پلدختر تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b nazanin;">افزایش نابرابری و محرومیت بین مناطق شهری و روستایی اثرات منفی ناخواسته&shy; ای، مانند افزایش مهاجرت، شهرنشینی و افزایش جرم در جامعه را در پی خواهد داشت. برای تحقق توسعه روستایی، کاهش این نابرابر&shy;ی&shy;ها، باید به عنوان یک اصل برای سیاست گذاران در اولویت قرار گیرد. بدین&shy;سان، ارائه مدلی قوی از محرومیت برای شناسایی شاخص&shy;های محرومیت و پارامترهای مرتبط برای کاهش محرومیت مهم است. هدف پژوهش، تبیین محرومیت روستایی بر اساس شاخص&shy;های منطقه &shy;ای است. تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی و روش انجام آن پیمایشی است. از آزمون </span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;">رتبه &shy;ای هم&shy;انباشتگی نامحدود اکتشافی </span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;">برای شناسایی مهم&shy;ترین شاخص&shy;های محرومیت، و با استفاده از مدل&shy;سازی معادلات ساختاری</span></strong> <strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">(SEM)</span></span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"> به ارائه الگویی از محرومیت اقدام گردید. ابزار گردآوری داده&shy; ها، پرسش&shy;نامه و سالنامه آماری استان لرستان است. جامعه آماری خانوارهای روستایی شهرستان پل‌دختر است (11289</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">N</span></span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">=</span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;">). با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه&shy; گیری سهمیه&shy; ای، 400 خانوار به عنوان نمونه انتخاب شد. یافته&shy;ها نشان داد که از میان هیجده شاخص در نظر گرفته شده برای سنجش محرومیت روستایی، یازده شاخص در سطح پایینی قرار دارند و روستاهای منطقه در زمینه این شاخص&shy;ها در وضعیت محرومی به سر می&shy;برند. از این یازده شاخص، سه شاخص درآمد و پس&shy;انداز (219/0)، مالکیت (120/0) و مسکن (114/0) مربوط به بعد اقتصادی محرومیت، سه شاخص آموزشی (147/0)، بهداشتی (127/0) و خدمات رفاهی (114/0) مربوط به بعد اجتماعی، دو شاخص زیرساخت&shy;های فرهنگی (120/0) و حقوق قومیت&shy;ها و اقلیت&shy;ها (164/0) مربوط به بعد سیاسی-فرهنگی و سه شاخص محیط زیست روستا (135/0)، شبکه معابر روستا (102/0) و زیرساخت&shy;های روستایی (160/0) مربوط به بعد محیطی- کالبدی محرومیت بوده است. همچنین نتایج بدست آمده از مدل&shy;سازی معادلات ساختاری</span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;">نشان داد که مدل مرتبه دوم محرومیت تحت تأثیر عامل&shy;های پنهان اقتصادی، اجتماعی، سیاسی- فرهنگی و محیطی- کالبدی قرار دارد. مقدار </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">p</span></span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"> کلیه پارامترهای لامدا در مدل مرتبه دوم فوق نشان از تأیید کلیه این روابط دارد.</span></strong></div> محرومیت روستایی, توسعه روستایی, مدل معادلات ساختاری, شهرستان پلدختر 185 210 http://serd.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-145&slc_lang=fa&sid=1 مهرشاد طولابی نژاد 10031947532846003212 10031947532846003212 No دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران جواد بذرافشان bazrafshan@gep.usb.ac.ir 10031947532846003213 10031947532846003213 Yes دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران سیروس قنبری 10031947532846003214 10031947532846003214 No استادیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران