دوره 16، شماره 59 - ( 3-1404 )
سال16 شماره 59 صفحات 231-200 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Nademi Y, Khochiani R, Maaboudi R. Artificial Intelligence Technology as an Anti-Poverty Policy: International Evidence and Lessons for Iran. jemr 2025; 16 (59) :200-231
URL: http://jemr.khu.ac.ir/article-1-2421-fa.html
URL: http://jemr.khu.ac.ir/article-1-2421-fa.html
نادمی یونس، خوچیانی رامین، معبودی رضا. فناوری هوش مصنوعی به مثابۀ سیاست ضد فقر: شواهد بینالمللی و درسهایی برای ایران. تحقیقات مدلسازی اقتصادی. 1404; 16 (59) :200-231
یونس نادمی*1 
، رامین خوچیانی2 ، رضا معبودی2
، رامین خوچیانی2 ، رضا معبودی2
1- گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران ، younesnademi@abru.ac.ir
2- گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران
2- گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران
چکیده: (135 مشاهده)
هدف: هوش مصنوعی (AI) بهعنوان یک فناوری نوین و تحولآفرین در مراحل اولیه ظهور خود قرار دارد و هنوز بسیاری از جنبههای آن، بهویژه ابعاد اقتصادی و اجتماعی، بهطور کامل مورد بررسی قرار نگرفته است. با توجه به اهمیت حذف فقر مطلق بهعنوان نخستین هدف از اهداف توسعه پایدار سازمان ملل متحد، پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر سرمایهگذاری در هوش مصنوعی بر فقر و شناسایی کانالهای اصلی این تأثیرگذاری در کشورهای پیشرو در فناوری هوش مصنوعی انجام شده است.
روش: این پژوهش بهصورت تجربی و با استفاده از دادههای پانلی مربوط به ۲۰ کشور منتخب در بازه زمانی ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۳ و روش گشتاورهای تعمیمیافته (GMM) انجام شده است. متغیرهای اصلی پژوهش شامل سرمایهگذاری در فناوریهای هوش مصنوعی بهعنوان متغیر توضیحی و شاخصهای فقر درآمدی و چندبعدی بهعنوان متغیرهای وابسته است. همچنین اثرات متغیرهای کنترلی شامل رشد اقتصادی، نابرابری درآمدی، شاخص سلامت و سرمایه انسانی نیز مورد تحلیل قرار گرفتهاند.
یافتهها: نتایج تجربی نشان میدهد که سرمایهگذاری در فناوریهای هوش مصنوعی بهطور معناداری باعث کاهش فقر درآمدی و چندبعدی میشود. استفاده از هوش مصنوعی از طریق بهبود رشد اقتصادی، افزایش بهرهوری در بخش کشاورزی، توانمندسازی مالی، تسهیل دسترسی به خدمات آموزشی و سلامت و همچنین بهبود دقت هدفمندی یارانهها، به کاهش فقر کمک میکند. نتایج همچنین حاکی از آن است که رشد اقتصادی و ارتقای شاخص سلامت به کاهش فقر کمک میکنند، درحالیکه افزایش نابرابری درآمدی، فقر را تشدید میکند.
نتیجهگیری: پژوهش حاضر بر اهمیت سرمایهگذاری در زیرساختهای قانونی و فناوری بهمنظور بهرهگیری مؤثر از ظرفیتهای هوش مصنوعی برای مقابله با فقر تأکید دارد. بر این اساس، سیاستگذاران در کشورهای درحال توسعه، از جمله ایران، میتوانند با توسعه سیاستهای حمایتی و تقویت زیرساختهای لازم، از پتانسیل هوش مصنوعی برای کاهش فقر و افزایش رفاه اقتصادی بهرهمند شوند.
اصالت: این پژوهش از نخستین مطالعاتی است که بهصورت جامع و تجربی اثر سرمایهگذاری در هوش مصنوعی را بر فقر درآمدی و چندبعدی بررسی کرده و کانالهای کلیدی اثرگذاری آن را در کشورهای پیشرو در فناوری هوش مصنوعی شناسایی کرده است. یافتههای این پژوهش بینش ارزشمندی برای تدوین سیاستهای ضدفقر مبتنی بر فناوریهای نوین فراهم میکند.
روش: این پژوهش بهصورت تجربی و با استفاده از دادههای پانلی مربوط به ۲۰ کشور منتخب در بازه زمانی ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۳ و روش گشتاورهای تعمیمیافته (GMM) انجام شده است. متغیرهای اصلی پژوهش شامل سرمایهگذاری در فناوریهای هوش مصنوعی بهعنوان متغیر توضیحی و شاخصهای فقر درآمدی و چندبعدی بهعنوان متغیرهای وابسته است. همچنین اثرات متغیرهای کنترلی شامل رشد اقتصادی، نابرابری درآمدی، شاخص سلامت و سرمایه انسانی نیز مورد تحلیل قرار گرفتهاند.
یافتهها: نتایج تجربی نشان میدهد که سرمایهگذاری در فناوریهای هوش مصنوعی بهطور معناداری باعث کاهش فقر درآمدی و چندبعدی میشود. استفاده از هوش مصنوعی از طریق بهبود رشد اقتصادی، افزایش بهرهوری در بخش کشاورزی، توانمندسازی مالی، تسهیل دسترسی به خدمات آموزشی و سلامت و همچنین بهبود دقت هدفمندی یارانهها، به کاهش فقر کمک میکند. نتایج همچنین حاکی از آن است که رشد اقتصادی و ارتقای شاخص سلامت به کاهش فقر کمک میکنند، درحالیکه افزایش نابرابری درآمدی، فقر را تشدید میکند.
نتیجهگیری: پژوهش حاضر بر اهمیت سرمایهگذاری در زیرساختهای قانونی و فناوری بهمنظور بهرهگیری مؤثر از ظرفیتهای هوش مصنوعی برای مقابله با فقر تأکید دارد. بر این اساس، سیاستگذاران در کشورهای درحال توسعه، از جمله ایران، میتوانند با توسعه سیاستهای حمایتی و تقویت زیرساختهای لازم، از پتانسیل هوش مصنوعی برای کاهش فقر و افزایش رفاه اقتصادی بهرهمند شوند.
اصالت: این پژوهش از نخستین مطالعاتی است که بهصورت جامع و تجربی اثر سرمایهگذاری در هوش مصنوعی را بر فقر درآمدی و چندبعدی بررسی کرده و کانالهای کلیدی اثرگذاری آن را در کشورهای پیشرو در فناوری هوش مصنوعی شناسایی کرده است. یافتههای این پژوهش بینش ارزشمندی برای تدوین سیاستهای ضدفقر مبتنی بر فناوریهای نوین فراهم میکند.
نوع مطالعه: كاربردي |
موضوع مقاله:
رشد و توسعه و سیاست های کلان
دریافت: 1404/5/2 | پذیرش: 1405/3/12 | انتشار: 1405/3/12
دریافت: 1404/5/2 | پذیرش: 1405/3/12 | انتشار: 1405/3/12
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 | این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
